سکچوون و ڕشانەوە لە منداڵاندا

سکچوون و ڕشانەوە لە سەرەتای وەرزی بەهار و هاویندا لەگەڵ بەرزبوونەوەی پلەی گەرما بە ڕێژەیەکی بەرچاو زیاد دەکات بەتایەبەت لە منداڵاندا، د.دەوەن دڵشاد پزیشکی پسۆڕی منداڵان لەبارەی زیادبوون و بڵاوبوونەوەی ئەو پەتایە لە وەرزی گەرمادا بۆ "وشە" گوتی، بەهۆی ڤایرۆسی "ڕۆتا ڤایرۆس" کە 70% هۆکاری توشبوونی منداڵان بە سکچوون و ڕشانەوە بەهۆی ئەو ڤاییرۆسەوە دەبێت، چونکە لەگەڵ دەستپێکردنی گەرمادا ئەم جۆرە ڤایرۆسە چالاکتر دەبێت و پاکوخاوێن رانەگرتنی منداڵان و تێکەڵبوونیان لەگەڵ منداڵانی دیکە هۆکاری سەرەکیە بۆ گواستنەوەی نەخۆشییەکە و تەشەنەکردنی.

ئەوپزیشکە ئاماژەی بەوکرد، بەهۆی کوتانی منداڵان "ڤاکسین" توانراوە ئەو ڕێژە زۆرەی کە لە سکچوونی منداڵان لە ساڵانی ڕابردوو بە شیوەیەکی بڵاوتر و بەرچاوتر هەبوو ، ئێستا بە ڕێژەیەکی باش کۆنترۆڵ بکرێت و کەم ببێتەوە، بەڵام هێشتا منداڵێکی زۆر هەن کە بەهۆکاری جیاواز تووشی سکچوون و ڕشانەوە دەبن.

* هۆکارەکانی توشبوون بە سکچوون و ڕسانەوەی منداڵان

چالاکبوونی ڤایرۆسی (ڕۆتا ڤایرۆس) لە وەرزی بەهار و هاویندا.

بەرزبوونەوەی پلەی گەرما، هۆکارە بۆ ئەوەی منداڵان توشی ڕشانەوە و دواتر سکچوون بن، بەتایەبت کە تیشکی خۆر و گەرما کاریگەری لەسەر زوو تێکچوونی خواردن دەبێت، ئەوکاتە دەبێتە هۆی ژەهراوی بوونی خواردنەکە و دوای خواردنی لەلایەن منداڵەکەشەوە دەبێتە هۆی ژەهراوی بوونی منداڵەکە و توشی سکچوون و ڕشانەوەی دەکات.

یاریکردن و مانەوەی منداڵ بۆ ماوەیەکی زۆر لەبەر تیشکی خۆر وادەکات منداڵ بە خۆر بکەوێت کە دەبێتە هۆی ئەوەی پلەی گەرمی لەشی بەرز بێتەوە و توشی ڕشانەوە ببێت.

تێکەڵاوبوونی منداڵی توشبوو لەگەڵ منداڵانی تر دەبێتە هۆی ئەوەی منداڵانی تریش توشی نەخۆشییەکە ببن بەتایبەت لەشوێنی یاریکردن یاخود مەلەوانگە یان قوتابخانە.


* چارەسەرکردنی سکچون و ڕشانەوەی منداڵان


زۆرینەی حاڵەتەکانی سکچون لە منداڵاندا خۆیان باش دەبن، تەنیا لەسەر دایکان و باوکان پێویستە نەھێڵن منداڵەکەیان تووشی وشکبوونەوە ببێت ئەویش بە پێدانی گیراوە کە پزیشک جۆری دەرمان و بڕی پێدانەکەیان بۆ دیاری دەکات.

هەندێک کات کۆنتڕۆڵی سکچوون ناکرێ و ڕشانەوەیشی لەگەڵدا دەبێت، یاخود منداڵەکە تایەکی زۆری دەبێت، یان پیساییەکەی لینجاو یان خوێنی لەگەڵدا دەبێت، ئەگەر بۆ ماوەیکی زۆر بەردەوام زیاد بکات و درێژە بکێشێت، دەبێ بە زووترین کات بگەیەنرێتە لای پزیشکی پسپۆڕی منداڵان، چونکە لە حاڵەتی بەردەوامبوونی سکچوون و ڕشانەوەدا ئەگەری وشک بوونەوەی منداڵەکە هەیە، بۆیە دەبێ لەژێر چاودێری پزیشکدا چارەسەر وەربگرێت.


* دیارترین نیشانەکانی وشکبوونەوە بەھۆی سکچوونی منداڵاندا


-
لەمنداڵانی خوار یەک ساڵ نەرمایی مەڵاشوویی منداڵەکە چاڵ دەبێت.

-نەگەڕانەوەی پێستی سک بۆ شوێنی خۆی بە خێرایی کاتێک بە دوو پەنجە بەشێکی پێستی سک بەرزکەینەوە.


-
بەقووڵداچوونی چاوەکان.


-
کەم بوونەوە یان نەمانی فرمێسک لەکاتی گریان.


-
زۆر تینوبوون و داواکردنی ئاو بە بەردەوامی، یان نەمانی توانای خواردن و خواردنەوە.

هەولێر/ ئیڤان عەبدولرەحمان



وشە - هیدایه‌ت جان


PM:04:08:15/04/2019




ئه‌م بابه‌ته 140 جار خوێنراوه‌ته‌وه‌‌