ئاكسه‌ڕای، كه‌وتن به‌سه‌ر ته‌ڵه‌دا!
(یاداشتی ڕۆژانی ئیستانبوڵ)

نووری بێخاڵی

ئه‌زموون و بیره‌وه‌ری!
ساڵێك ماوه‌یه‌كی هێنده‌ زۆر نییه‌، تا مرۆڤ ناوی لێ بنێ ئه‌زموون و به‌ به‌رانبه‌ره‌كانی بفرۆشێته‌وه‌، به‌تایبه‌تی له‌ شارێك كه‌ بیست ملیۆن كه‌س ژماره‌ی دانیشتووانه‌كه‌یه‌تی. كه‌واته‌ ئه‌و ڕووداو و گرته‌ و دیمه‌نانه‌ی لێره‌ ده‌یانگێڕینه‌وه‌، ناتوانرێ ناویان لێ بنرێت غاران و قووڵبوونه‌وه‌ و ئه‌زموون له‌ناو ورده‌كارییه‌ بچووكه‌كانی ژیانی ئه‌و كۆمه‌ڵگه‌یه‌ و مێژوو و ئێسته‌ی ئه‌م شاره‌دا، به‌ڵكو ته‌نیا فزووڵی ڕۆژنامه‌نووسێكن كه‌ ویستوویه‌تی كه‌م و زۆر ڕووداو و شوێنكاته‌كانی ماوه‌ی ساڵێكی ئه‌و سه‌رگه‌ردانییه‌ی (چیرۆكی ئه‌و سه‌فه‌ره‌، كه‌ دڵخوازانه‌ نه‌بووه‌ و له‌ شوێنێكی تردا له‌سه‌ری ڕاده‌وه‌ستین، له‌ بنه‌ڕه‌تدا هه‌ڵسانه‌وه‌ی دوای سه‌رگه‌ردانییه‌. چیرۆكی ئه‌وه‌ی چۆن ئه‌و كاته‌ی مرۆڤ ده‌بێته‌ قوربانیی خۆشباوه‌ڕییه‌كانی خۆی و به‌ هه‌موو پێكه‌نینێكی ساخته‌ی دۆستانه‌ و ئه‌وانه‌ی به‌ درۆ وه‌ك هاوڕێ خۆت بۆ نمایش ده‌كه‌ن، ده‌گه‌شێته‌وه‌، دواجار ناچار ده‌بێت بۆ مانه‌وه‌ و به‌ده‌سته‌وه‌ نه‌دان به‌ بێهووده‌یی، ئاماده‌ی باجدان ده‌بێت!) بقۆزێته‌وه‌. 

ئه‌مه‌ له‌ لایه‌ك بۆ سووككردنی باری سه‌رگه‌ردانییه‌كه‌ و هاوكات بۆ په‌یبردن به‌ بڕێ نهێنیی ناو ژیانی ئه‌و كۆمه‌ڵگه‌یه‌. واته‌ ئه‌و گرتانه‌، سه‌رنجی سه‌ره‌ڕێی غه‌ریبێكن له‌ كونج و كه‌له‌به‌ره‌ په‌نهانه‌كانی ژیانی ڕۆژانه‌ی ئه‌و شاره‌ و ڕووداو و دیمه‌نه‌كانی، یاداشتی دوای كورته‌ پشوو و تێڕامانن له‌ سیما و ڕووخسار و ڕووداوه‌كان. به‌ كورتی، هه‌ندێ تێبینیی ڕۆژنامه‌نووسین و به‌شێكن له‌ یاده‌وه‌ریی و ده‌شێ له‌ شوێنێكدا سه‌رنجی خوێنه‌ر كێش بكه‌ن (ئه‌وه‌ ئه‌گه‌ر نه‌ڵێین سوودی پێ ده‌گه‌یه‌نێت).

به‌ پێچه‌وانه‌ی شێوازی باوی هونه‌ره‌كانی گێڕانه‌وه‌، من له‌ ناوه‌ڕاستی رووداوه‌كان، هه‌ندێ جاری تریش له‌ كۆتاكانیان، ده‌ست پێ ده‌كه‌م. له‌وانه‌یه‌ له‌ گێڕانه‌وه‌ی ئه‌و ناوه‌ڕاست و كۆتایانه‌دا، فیتباكێك خوێنه‌ر بباته‌وه‌ سه‌ره‌تا و شوێنكاتی تر. دیاره‌ به‌ ئه‌نقه‌ست ئه‌و كاری دواخستنه‌ی ده‌ستپێكی چیرۆكی سه‌رگه‌ردانییه‌كه‌ ده‌كه‌م، چونكه‌ ئه‌و ده‌سپێكه‌ زێده‌تر پرسێكی تایبه‌تی و كه‌سییه‌، پێویست نییه‌ خوێنه‌ری پێوه‌ سه‌رقاڵ بكه‌ین. 

به‌هه‌رحاڵ، ئیستانبوڵ شارێك نییه‌ به‌ مانه‌وه‌ی ساڵێك تیایدا، ده‌ره‌قه‌تی ناسین و ئاشنابوونی بێیت، ته‌نانه‌ت ئه‌و ساڵه‌، سه‌عدوون یوونسی هونه‌رمه‌ند (كه‌ له‌ چیرۆكی ته‌مسیلی هه‌بوو نه‌بوودا ڕۆڵی ڕه‌جه‌بی ده‌بینی) گوته‌نی: "بایی چارێگی چارێگی" ناسینی ئه‌و شاره‌ ناكات. بۆیه‌ دووباره‌ی ده‌كه‌ینه‌وه‌، ئه‌وه‌ی ده‌یخوێننه‌وه‌، سه‌رنج و یاداشتی ڕۆژنامه‌نووسین و به‌س!

ڕۆیشتن وه‌ك قه‌ڵغانی ته‌ندروستی!
وه‌ك فزووڵی ڕۆژنامه‌نووسی و بۆ سۆراغكردنی دوا هه‌واڵ و چیرۆكی ئه‌و خه‌ڵكانه‌ی له‌ شوێنی جیاوازه‌وه‌ به‌ نیازی سه‌رهه‌ڵگرتن به‌ره‌و هه‌نده‌ران، ڕوویان له‌ توركیا كردبوو و ده‌كرد. هه‌فته‌ی جارێك، به‌تایبه‌تی ڕۆژانی پشوو، به‌پێ له‌ شوقه‌كه‌مه‌وه‌ كه‌ كه‌وتبووه‌ سه‌رووی گۆڕه‌پانی ته‌قسیم له‌ نزیك وێستگه‌ی میتڕۆی ئۆسمان بێی (به‌رانبه‌ر مۆزه‌خانه‌ی حه‌ربییه‌ی سه‌ربازی)، به‌ره‌و ئاكسه‌ڕای ملی ڕێم ده‌گرت.

ڕاستییه‌كه‌ی به‌ ئه‌نقه‌ست وام ده‌كرد، ده‌نا بڕینی ئه‌و ماوه‌یه‌ی نێوان شوێنی حه‌وانه‌وه‌ی من و ئاكسه‌ڕای، هه‌ر به‌ قسه‌ خۆشه‌. ئاخر به‌ ماوه‌ی كه‌متر له‌ چاره‌گێك، دوای بڕینی پێنج وێستگه‌ی میتڕۆ، ده‌متوانی بچمه‌ ئه‌و شوێنه‌، له‌ كاتێكدا بڕینی ئه‌و هه‌موو ماوه‌یه‌ به‌پێ هه‌روا ئاسان نه‌بوو، وه‌لێ له‌و هاتن و چوونه‌دا، وێڕای چێژوه‌رگرتن له‌ جوانی سروشت و كه‌شوهه‌وا، هاوكات سوودێكی زۆری ته‌ندروستیشم ده‌بینی، هه‌ر به‌هۆی ئه‌و ڕۆیشتنه‌مه‌وه‌ بوو، له‌و ماوه‌یه‌دا نزیكه‌ی (١١) یازده‌ كیلۆ، كێشم كه‌می كرد.

به‌یانیی ئه‌و ڕۆژه‌ی پشوو كه‌ ده‌مویست بچمه‌ ئاكسه‌ڕای، زوو له‌ خه‌و هه‌ڵده‌ستام، دوشێكم ده‌كرت و قاوه‌ڵتییه‌كم ئاماده‌ ده‌كرد و نانی به‌یانیم ده‌خوارد. كاله‌ و كاوبۆ و تیشێرتێكم ده‌كرده‌به‌ر، ده‌به‌یه‌ك ئاو و پاكه‌تێكی زیادی جگه‌ره‌ (كه‌ له‌ كوردستانه‌وه‌ بۆیان ده‌ناردم) و كتێبێك و چاكه‌تێك (كه‌شوهه‌وای شاره‌كه‌ وایه‌، ته‌نانه‌ت له‌ گه‌رمه‌ی هاوینیشدا له‌پڕ داده‌كاته‌ باران!)م ده‌خسته‌ جانتایه‌كی پشت و ده‌ڕۆیشتم.

كورد وه‌ك خه‌ڵقه‌نده‌ی به‌دبه‌خت!
به‌ كۆڵانه‌كه‌دا و ڕوو به‌ره‌و شه‌قامی سه‌ره‌كی، به‌ هه‌ورازه‌ ڕكه‌كه‌دا سه‌ركه‌وتم، چه‌ند خوله‌كێك و خۆمم له‌سه‌ر شه‌قامی سه‌ره‌كی، له‌ پشت كابینه‌كانی وێستگه‌ی چاوه‌ڕوانیی پاسه‌كانی حه‌ربییه‌، ڕێك له‌ به‌رده‌م كافێ و كتێفرۆشیی (ئه‌لعه‌ره‌بی)دا ده‌بینییه‌وه‌. سڵاوێك له‌ گه‌نجه‌ كورده‌ دێرسیمییه‌كه‌ ده‌كه‌م و وه‌ك خوی ڕۆژانه‌م، (سمیت)ێكی لێ ده‌كڕم، سڵاوێكیش له‌ پیاوه‌ مه‌غریبییه‌ كتێبفرۆشه‌كه‌ ده‌كه‌م و به‌ نیگامدا ده‌زانێ شتێكی بیر ده‌خه‌مه‌وه‌، بۆیه‌ هه‌رزوو به‌ بزه‌یه‌كه‌وه‌ پێم ده‌ڵێ: "ببووره‌، هێشتا ڕۆمانه‌كه‌ی سه‌عید ئه‌لخیزم بۆ نه‌هاتووه‌". دوای سه‌رله‌قاندن بۆی، ملی گۆڕه‌پانی ته‌قسیم ده‌گرمه‌به‌ر.

ده‌گه‌مه‌ گۆڕه‌پانه‌كه‌، جمه‌ی ڕێبواران دێ. چه‌ند دیمه‌نێك سه‌رنجم ده‌به‌ن، منداڵێك له‌ ده‌ستی دایكی ڕا ده‌كات و هه‌رچی كۆتری گۆڕه‌پانه‌كه‌یه‌ له‌ شه‌قه‌ی باڵ ده‌ده‌ن. قه‌یرێك و كۆتره‌ باڵگرتووه‌كان به‌ یه‌كه‌وه‌ پۆل پۆل به‌ ده‌وری ئه‌و گه‌شتیارانه‌دا ده‌نیشنه‌وه‌ كه‌ گه‌نم له‌ دوو پیرێژنه‌ كورده‌ گه‌نمفرۆشه‌كه‌ ده‌كڕن و به‌و ناوه‌دا فڕێی ده‌ده‌ن. گه‌نجێكی كورد به‌ دیار عه‌ره‌بانه‌یه‌كه‌وه‌ و به‌ ده‌م كوڵاندن و برژاندنی گه‌نمه‌شامی، بانگی كڕیاران ده‌كات، یه‌كێكی تری كورد له‌وسه‌ر به‌ ده‌نگی به‌رز هاوار ده‌كات "بویروون، سمیت، سو!". سه‌رنج ده‌ده‌مه‌ چیمه‌نه‌كه‌ی دامێنی گازی پاڕك كه‌ به‌سه‌ر پلیكانه‌ی كاره‌بایی وێستگه‌ی میتڕۆكه‌دا ده‌ڕوانێ، سه‌رخۆشێك كه‌ وێده‌چێ وه‌ك زۆر بێنه‌وا و لانه‌وازی تری ئه‌م شاره‌ مرۆڤكوژه‌ (وه‌ك ئه‌وه‌ی ئه‌حمه‌د كایا له‌ گۆرانیی دمه‌دمی حه‌یده‌ر)دا باسی ده‌كات، دوێ شه‌و زۆری خواردبێته‌وه‌ و هێشتا به‌ری نه‌دابێت، خۆی گرمۆڵه‌ كردووه‌ و له‌به‌ر خۆیه‌وه‌ منگه‌ منگی دێ. 

لای كابینه‌ شووشه‌یییه‌كانی ژێر دیواره‌ به‌رزه‌كه‌ كه‌ كه‌توونه‌ته‌ لای ڕاستی، یان ڕاستتر بڵێم، كه‌وتوونه‌ته‌ خۆرئاوای گۆڕه‌پانه‌كه‌ له‌سه‌ر سووچی شه‌قامی ئیستیقلال، ژماره‌یه‌ك ئۆتۆمبێلی پۆلیس (زابیته‌، پۆلیسی گه‌شتیاری)، زریپۆشێك دوو سه‌ربازی چاویلكه‌ ڕه‌شی ده‌مامكدار به‌سه‌ر دۆشكه‌یه‌كه‌وه‌ن، پۆلێك سه‌رباز و پۆلیس به‌ چه‌كه‌وه‌ وه‌ستاون، كۆنتڕۆڵی ئه‌و ناوه‌ ده‌كه‌ن. لێره‌ و له‌وێش، له‌ناو ئاپۆرای خه‌ڵكدا، له‌ سووچ و گۆشه‌ی جیاوازدا، پۆلیسی نهێنی ده‌بینرێن. وه‌ك خووی هه‌میشه‌ییشیان، ئاژیری ئه‌مبوڵانسه‌كان كه‌ زوو زوو به‌و ناوه‌دا گوزه‌ر ده‌كه‌ن، گوێیه‌كانت كاس ده‌كه‌ن.

سه‌له‌فییه‌ت به‌ ڕووه‌ سێكسواڵێتییه‌كه‌ی!
ژماره‌یه‌ك عه‌ره‌بی سه‌له‌فیی وڵاتانی كه‌نداو ده‌بینم ڕیشیان به‌رداوه‌ته‌وه‌ و سمێڵه‌كانیان له‌ بێخه‌وه‌ هه‌ڵكێشاوه‌، دشداشه‌كانیان تا سه‌ر گۆزینگیانه‌ و سه‌ر و سه‌نده‌ڵییه‌كیان له‌پێدایه‌ وه‌ك ئه‌وه‌ی ته‌وافی كه‌عبه‌ بكه‌ن، به‌ ده‌وری په‌یكه‌ری ئه‌تاتورك ده‌خولێنه‌وه‌. یه‌كێكیان له‌ژێر په‌یكه‌ری ئه‌تاتورك كه‌ له‌ ناوه‌ڕاستی گۆڕه‌پانه‌كه‌دایه‌، به‌ خۆشحاڵییه‌وه‌ دوو په‌نجه‌ی سه‌ركه‌وتنی به‌رز كردووه‌ته‌وه‌ و وێنه‌یه‌ك بۆ یادگاری ده‌گرێت. ژنه‌كه‌یشی كه‌ نیقابی پۆشیوه‌، ده‌چێته‌ شوێنی ئه‌و و به‌ هه‌مان ڕێتم، وێنه‌یه‌ك ده‌گرێ. دوور نییه‌ ئه‌وان وا له‌ ئه‌تاتورك گه‌یشتبن كه‌ به‌یداخی ئیسلامی به‌رز ڕاگرتووه‌ و له‌ شه‌ڕی فه‌تح و جیهاددا گه‌ڕاوه‌ته‌وه‌!

هه‌ر پیاوی گه‌نج و پیری عه‌ره‌به‌ ده‌یانبینی سه‌ریان به‌ تۆپه‌ڵێ له‌فاف پێچراوه‌ و نه‌شته‌رگه‌ریی چاندنه‌وه‌ی قژیان بۆ كراوه‌، هه‌ر كچی ئێرانییه‌ و شوێنه‌واری نه‌شته‌رگه‌ریی جوانكارییه‌ به‌ ڕووخسار و سیما و جه‌سته‌یه‌وه‌. زۆر له‌و پیاوه‌ عه‌ره‌بانه‌ی كه‌نداو، له‌ناویاندا سه‌له‌فییه‌كانیش، به‌ فانیله‌یه‌كی عه‌لاگه‌ و پانتۆڵێكی سێ چاره‌گ به‌و گۆڕه‌پانه‌دا ده‌سووڕێنه‌وه‌، له‌ كاتێكدا وێنه‌ له‌گه‌ڵ هاوسه‌ره‌كانیان ده‌گرن (كه‌ سه‌رتاپایان جوببه‌ و نیقاب و ده‌سته‌وانه‌ و گۆره‌وییه‌ و وه‌ك قه‌ل، ڕه‌ش ده‌چنه‌وه‌!)، له‌ ده‌می وێنه‌گرتندا ده‌ستیان له‌سه‌ر شانی هاوسه‌ره‌كانیانه‌ و چاوی تیژی سێكسیشیان له‌سه‌ر سنگ و مه‌مك و سمت و كه‌فه‌ڵی ئه‌و كچه‌ توركه‌ ناسك و نه‌شمیل و گه‌شتیاره‌ بیانییانه‌یه‌ كه‌ به‌و ناوه‌دا گوزه‌ر ده‌كه‌ن!

ئیستیقلال، دنیایه‌كی بچووك!
خۆم به‌ شه‌قامی ئیستیقلالدا ده‌كه‌م، ئه‌و شه‌قامه‌ی له‌ به‌ره‌به‌یانێكی زووه‌وه‌، تا دره‌نگانێكی دره‌نگی شه‌و، هه‌ناسه‌یه‌كی پشوو تێر به‌ دڵی خۆی هه‌ڵنامژێ، شه‌قامێكه‌ له‌و شه‌قامانه‌ی ده‌گوترێ ناخه‌ون. تا ئه‌و ئاسته‌ی ئه‌گه‌ر دوو سێ ڕۆژ، تۆ بڵێ هه‌فته‌یه‌كیش به‌ دوای یه‌كدا به‌و ناوه‌دا پیاسه‌ بكه‌ی، جگه‌ له‌ خاوه‌ن دووكانه‌كان، هه‌ست ده‌كه‌یت ئه‌وه‌ ته‌نیا تۆیت، سیما و ڕووخساری دووباره‌ی ناو شه‌قامه‌كه‌ و ئه‌وانی تر هه‌موویان نوێ!

شه‌قامێك به‌و كۆڵانه‌ ته‌نگه‌به‌ر و پێچاوپێچانه‌ی لێی ده‌بنه‌وه‌.. به‌ كافێ و چایخانه‌ و نایت كڵاپه‌كانی.. به‌ سیمای ماندووی ئه‌و مرۆڤانه‌ی بای ڕۆژگار له‌ كونجی جیاوازی وڵاته‌كه‌ و ته‌نانه‌ت وڵاته‌كانی تریش، به‌هه‌ر هۆیه‌كه‌وه‌ بێت، فڕێی داونه‌ته‌ ئه‌و كووچانه‌. به‌و سه‌رخۆشانه‌ی له‌م سووچ و ئه‌و كونجی كۆڵانێكدا به‌ ده‌مدا كه‌وتوون. به‌ كچ و ژنی نیوه‌زیاتر ڕووت، تا كچ و ژنه‌ موحه‌جه‌ببه‌ و نیقاپپۆشه‌كانی. به‌و هه‌موو مه‌فره‌زه‌ زۆره‌ی پۆلیس و زابیته‌، كه‌ به‌ ئۆتۆمبێلی هه‌مه‌جۆری سه‌ربازی و پۆلیس، به‌ درێژایی شه‌قامه‌كه‌، لێره‌وله‌وێ، له‌ سه‌ری كۆڵانێكدا نیگابانی به‌سه‌ر ڕێبواراندا ده‌كه‌ن. به‌ گه‌نجه‌ ماردینییه‌ میدیات فرۆش و دووكانی دۆندرمه‌فرۆشه‌ سه‌ربه‌ ته‌ڕبووش و قۆشمه‌چییه‌كانی. به‌ ده‌ستگێڕ و سواڵكه‌ره‌كانی، به‌و كچ و ژنه‌ فارس و عه‌ره‌به‌ ئه‌هوازییه‌ ئێرانییه‌ جوببه‌ و چه‌فیه‌ ڕه‌شپۆشانه‌ی، له‌ درزی قه‌ره‌باڵغییه‌كاندا و به‌ تیله‌ی چاو، ڕاوی نێچیری خۆشباوه‌ڕ ده‌كه‌ن. به‌ موزیكژه‌ن و گۆرانیبێژه‌ فره‌ڕه‌نگه‌كانی (تورك، كورد، عه‌ره‌ب، فارس، ئه‌مه‌ریكای لاتینی و…..)، كه‌ ئێوارانێكی زوو هه‌تا شه‌و ده‌كه‌وێته‌ سه‌ر گازه‌رای پشت، هه‌ریه‌كه‌یان له‌ گۆڕه‌پانی ته‌قسیم تا ئه‌وسه‌ری شه‌قامی ئیستیقلال، سووچێكیان گرتووه‌ و خۆش و ناخۆش، گۆرانی ده‌چڕن. به‌ سه‌دان و هه‌زاران ڕه‌نگ و ڕووخسار و سیمای جیاوازیی گه‌شتیاران كه‌ سه‌دان تۆنی جیاوازیی ده‌نگ و سه‌دان زمان و شێوه‌زاری هه‌مه‌ڕه‌نگ په‌رده‌ی گوێیه‌كانت ده‌بڕن. به‌م دیمه‌نانه‌ و زۆر دیمه‌نی تر، كه‌ هه‌وڵ ده‌ده‌ین له‌ ده‌رفه‌تی تردا و هه‌ر لێره‌ و یه‌ك یه‌ك، وردتر باسیان بكه‌ین. شه‌قامێكه‌، سه‌رڕێژ له‌ چیرۆك و سه‌ربورده‌ی سه‌یر سه‌یر!

به‌ نشێوی پڕ له‌ سه‌رنجدا!
به‌هه‌رحاڵ، تا ده‌گه‌مه‌ لای وێستگه‌ی میتڕۆی شیشهانه‌، له‌ناو ئه‌و ئاپۆرایه‌دا، وه‌ك ئه‌وه‌ی تۆز و پووش و په‌ڵاشی ناو گێژاوی گه‌رده‌لوولێك بن و لوولیان بدا و به‌ ویستی خۆی بیانبات و ئاراسته‌یان دیار نییه‌، ده‌بێ خۆم له‌ناو قه‌ره‌باڵغییه‌كه‌دا بسمم. له‌ كۆتای شه‌قامه‌كه‌دا، به‌ر له‌وه‌ی بگه‌مه‌ لای دووكانی شه‌ربه‌تفرۆشه‌كان، ئه‌وانه‌ی ئاوی میوه‌ی سروشتی ده‌گوشن، قه‌یرێك له‌ به‌رده‌م دووكانی تابلۆفرۆشه‌كه‌ ده‌وه‌ستم، له‌ ڕه‌نگ و هێڵ و سێبه‌ر و فیگه‌ری تابلۆكان ورد ده‌بمه‌وه‌ و له‌ پشتمه‌وه‌، ئاوازێكی نه‌رمی ساز (ته‌مبوور) له‌ دووكانی فرۆشیاری ئامێره‌ موزیكییه‌كان ده‌ژنه‌وم و ملی ڕێیه‌كه‌ ده‌گرم. 

به‌ هه‌ورازه‌كه‌ی گاڵاته‌ بۆ سه‌ر كه‌ناری ده‌ریا به‌ دیوی (كه‌ره‌كۆیی)دا شۆڕ ده‌بمه‌وه‌، ئه‌و شه‌قامه‌ به‌ردڕێژه‌، كه‌ ئه‌مبه‌ر و ئه‌وبه‌ری دووكانی ورده‌واڵه‌ و جوانكاری و كاری ده‌ستی و كه‌له‌پووری ده‌فرۆشن، له‌ گه‌شتیاری بیانی جمه‌ی دێ. وه‌ك چۆن پاپۆڕێك ئاو شه‌ق ده‌كات، ناوه‌ ناوه‌ هۆڕنی ئۆتۆمبێلێك قه‌ره‌باڵغییه‌كه‌ شه‌ق ده‌كات و ڕێبواران به‌سه‌ر ئه‌مبه‌ر و ئه‌وبه‌ری شۆسته‌كه‌دا بڵاو ده‌كاته‌وه‌. له‌و كۆڵانه‌ی به‌ ده‌سته‌ ڕاستدا ده‌چێته‌وه‌ سه‌ر قه‌ڵای گه‌ڵاتا ده‌وه‌ستم، قه‌ڵاكه‌ شوێنه‌وارێكی مێژوویی سه‌رنجڕاكێشه‌ و گه‌شتیاران به‌ تاسه‌وه‌ سه‌ردانی ده‌كه‌ن، تا له‌و به‌رزایییه‌وه‌ چاوه‌كانیان له‌ دیمه‌نه‌ دڵڕفێنه‌كانی شاره‌كه‌ پڕ بكه‌ن. كافێكانی به‌رده‌م قه‌ڵاكه‌ پڕن له‌ گه‌شتیار، له‌سه‌ر ئه‌و قادرمانه‌ی پێش كافێكان كه‌ ده‌تبه‌نه‌وه‌ دامێنی قه‌ڵاكه‌، وه‌ك دوو ماری عاشقه‌ و ماشقه‌، تاك و ته‌را، كچ و كوڕی گه‌نج سه‌ریان به‌سه‌ر شانی یه‌كترییه‌وه‌ ناوه‌. جار جار به‌ چرپه‌وه‌ ده‌ده‌وێن، ناوه‌ ناوه‌ باوه‌شێكی گه‌رم به‌یه‌كدا ده‌كه‌ن، بڕێ جاریش به‌وپه‌ڕی تاسه‌وه‌، وه‌ك چۆن زه‌ڕنه‌قووته‌یه‌ك ده‌می برسیی بۆ ده‌نووكی دایكی ئاوه‌ڵا كردووه‌، ئاوا ده‌م ده‌خه‌نه‌ ده‌می یه‌كتر. پشوویه‌كی كورت و له‌ میوه‌فرۆشه‌كه‌ی ته‌نیشتم قاشێك ئه‌نه‌ناس به‌ لیره‌ و نیوێك ده‌كڕم و ده‌ڕۆم. به‌و نشێوه‌دا ده‌چم و بیر له‌ گه‌ڕانه‌وه‌ و سه‌ركه‌وتن به‌م هه‌ورازه‌ و بڕینی ئه‌م هه‌موو پلیكانه‌یه‌ ده‌كه‌مه‌وه‌.

گارسۆنی ڕاوچی!
قه‌یرێك و ده‌گه‌مه‌ خواری خواره‌وه‌ی شه‌قامه‌كه‌، به‌ژێر پرده‌كه‌دا كه‌ جگه‌ له‌ هه‌ندێ دووكانی فرۆشتنی ئامێری كاره‌بایی و ئه‌لیكترۆنی، پیره‌مێردێكیش ژماره‌یه‌ك تابلۆی له‌ سووچێكدا به‌ دیواردا هه‌ڵپه‌ساردووه‌ و به‌ دیاریانه‌وه‌ دانیشتووه‌. كه‌مێك له‌ولاتر، دوو كچی (چیلی) كاله‌ له‌ناو كارتۆن و گونییه‌كاندا ده‌ردێنن و بۆ فرۆشتن ده‌یخه‌نه‌ ڕوو. ئه‌و دوو كچه‌ ڕۆژ تا ئێواره‌ له‌و شوێنه‌ن، شه‌وانیش له‌سه‌ر شه‌قامه‌ سه‌ره‌كییه‌كه‌ی حه‌ڕبییه‌، به‌رانبه‌ر مۆزه‌خانه‌كه‌، كاڵاكانیان ده‌فرۆشن، دره‌نگانی شه‌ویش كه‌ بێهووده‌ ده‌بن له‌وه‌ی كڕیارێك به‌سه‌ریان بكاته‌وه‌، كارتۆن و گونییه‌كانیان ده‌پێچنه‌وه‌ و ده‌یخه‌نه‌ سه‌ر پشتی عاره‌بانه‌یه‌ك و ملی ڕێی ماڵه‌وه‌یان ده‌گرنه‌ به‌ر.

له‌وسه‌ری تونێلی ژێر پرده‌كه‌دا ده‌رده‌چم و به‌سه‌ر پۆلێ نه‌وره‌سدا ده‌كه‌وم، ده‌نووكیان له‌ پاشماوه‌ی ئه‌و خواردنانه‌ ناوه‌ كه‌ ڕێبواران بۆیان فڕێ داونه‌ته‌ ژێر دار كالیپتۆزه‌ باڵا كردووه‌كه‌ی سووچه‌كه‌. به‌ ده‌سته‌چه‌پدا و بۆ خواردنه‌وه‌ی چایه‌ك لا ده‌ده‌مه‌ سه‌ر كه‌نار ده‌ریاكه‌ و له‌سه‌ر كورسییه‌ك داده‌نیشم. خۆ ئه‌گه‌ر كورسییه‌كانیش وه‌ك ڕۆژانی رابردوو گیرابن، ده‌چم له‌سه‌ر لێواری ده‌ریاكه‌ داده‌نیشم و قاچه‌كانم شۆڕ ده‌كه‌مه‌وه‌. له‌ ته‌نیشتم وێستگه‌ی گواستنه‌وه‌ی گه‌شتیار و ڕێبوارانی (كه‌ره‌ كۆیی) هه‌یه‌، كه‌ به‌ كه‌شتی ده‌چنه‌ شوێنه‌كانی تر. له‌ پشتمه‌وه‌ ته‌په‌ی ڕاكه‌ڕاكه‌ی ڕێبواران ده‌بیستم به‌ره‌و وێستگه‌كه‌ ڕاده‌كه‌ن. هه‌ر له‌ پشتمه‌وه‌ ڕیزێك چێشتخانه‌ و كافێ هه‌ن به‌هۆی هه‌ڵكه‌وته‌ و شوێنه‌ گه‌شتیارییه‌كه‌یان، نرخی خواردنه‌وه‌ و خواردنه‌وه‌كانیان بڕێ له‌وانی تر گرانتره‌، پڕن له‌ گه‌شتیار. 

دانیشتووم و له‌گه‌ڵ ورده‌ شه‌پۆلان، نمه‌ و كزه‌یه‌ك له‌ ڕووخسارم ده‌ده‌ن، چایه‌كه‌م ده‌خۆمه‌وه‌ و له‌گه‌ڵیشی جگه‌ره‌یه‌م ده‌كێشم، خۆم كۆ ده‌كه‌مه‌وه‌ و هه‌ڵده‌ستم. ئه‌مجاره‌یان به‌ژێر پرده‌ گه‌وره‌كه‌دا ناچم كه‌ پڕه‌ له‌ چێشتخانه‌ی ماسی و شاگرد و گارسۆنه‌كانی به‌ زمانی لووس و نمایشی جادووبازانه‌وه‌، ناچار به‌ دانیشتن و خواردنی ژه‌مێك ماسیت ده‌كه‌ن. چه‌ند هه‌نگاوێك و ده‌گه‌مه‌ سه‌ر پرده‌كه‌، كه‌ ئه‌مبه‌ر و ئه‌وبه‌ری پڕه‌ له‌ ماسیگر و جگه‌ له‌ ئۆتۆمبێل، هێڵی ئاسنینی (ترام)یش به‌ ناوه‌ڕاستیدا ڕه‌ت ده‌بێت. هه‌ر گه‌شتیاره‌ و خه‌ریكی وێنه‌گرتنه‌، به‌ هه‌ر كام لاتدا ئاوڕ بده‌یته‌وه‌، دیمه‌نێك سه‌رنجت ڕاده‌كێشێ، فۆتۆگرافه‌ری زیره‌ك له‌و ناوه‌ بێت، به‌س ڕاوی گرته‌ و گۆشه‌ی دیمه‌نی ئه‌فووسناوی ده‌كات. 

به‌ناو خه‌ونی ماسیگره‌كاندا كه‌ قولاپه‌كانیان فڕێ داوه‌ته‌ قووڵایییه‌كان و گوێی دڵ و هه‌ستیان بۆ نێچیره‌كانیان ڕادێراوه‌، تێده‌په‌ڕم، له‌پڕ خۆم له‌وبه‌ر له‌ (ئیمینینۆ) ده‌بینمه‌وه‌. له‌وسه‌ری پرده‌كه‌ كه‌ به‌سه‌ر هه‌ردوو گۆڕه‌پانه‌كه‌ی لای چه‌پ و ڕاستیدا ده‌ڕوانێ، له‌و حه‌شامات و ژاوه‌ژاوه‌ ورد ده‌بمه‌وه‌. لای چه‌پم و كه‌ناری ده‌ریاكه‌، تا ئه‌وسه‌ری كابینه‌ و وێستگه‌ی گواستنه‌وه‌ی گه‌شتیار و ڕێبوارانه‌. لای ڕاستیشم هه‌ر كه‌شتیی كه‌نار گرتووه‌ كه‌ كراونه‌ته‌ چێشتخانه‌ی سه‌فه‌ری و خه‌ڵك ڕیزی بۆ له‌فه‌ی ماسی به‌ستووه‌ و سه‌د مه‌ترێكیش به‌ سه‌ره‌وه‌، سه‌نته‌ری پاسه‌كانی گواستنه‌وه‌ی ڕێبوارانه‌ و له‌وێوه‌ كوێت بوێ، ده‌توانی سواری پاسێك بیت و بچیت. 

به‌ ناو بۆنی كوێستانه‌كانی كوردستاندا!
هێشتا خه‌یاڵم هه‌ر لای هاتوچۆ و قه‌ره‌باڵغییه‌كه‌ی لای ده‌سته‌ چه‌پمه‌، هه‌ر خه‌ڵكه‌ و ڕاده‌كا زووتر بگاته‌ وێستگه‌كان به‌ توركی به‌و وێستگانه‌ ده‌گوترێت ئه‌سكه‌له‌ و هه‌ر یه‌كێكیان تایبه‌ته‌ به‌ شوێنێك. بۆ نموونه‌ (بویوك ئادا ئه‌سكه‌له‌سی، ئیسكوده‌ر ئه‌سكه‌له‌سی، كه‌دی كۆیی ئه‌سكه‌له‌سی و….). بڕیار ده‌ده‌م بپه‌ڕمه‌وه‌ ئه‌وبه‌ری پرده‌كه‌، به‌ پلیكانه‌كاندا شۆڕ ده‌بمه‌وه‌ و به‌و تونێله‌ی ژێر پرده‌كه‌دا به‌ لای ده‌سته‌ڕاستدا پێچ ده‌كه‌مه‌وه‌ و خۆم له‌ناو ئاپۆرای گه‌شتیاران و ڕاكه‌ ڕاكی ڕێبوارانی ڕاكرد و به‌ شوێن پاسه‌كان ده‌بینمه‌وه‌. گۆڕه‌پانی پاسه‌كان ده‌بڕم و بۆ پیاسه‌یه‌ك ده‌په‌ڕمه‌وه‌ بازاڕی (میسری) و هه‌ر له‌ سووچی یه‌كێك له‌و كۆڵانه‌ ته‌نگه‌به‌رانه‌ی ده‌چێته‌وه‌ ناو دڵی بازاڕه‌كه‌، ئه‌و كۆڵانه‌ی له‌ هه‌رچی به‌روبوومی سپیایی، میوه‌ی وشككراوه‌ و گوشراو ده‌ته‌وێ، ده‌ستت ده‌كه‌وێ، بۆنی قاوه‌یه‌كی خه‌ست لووتم ده‌سمێ و به‌ ده‌ماره‌كانی مێشكمدا گوزه‌ر ده‌كات. 

بۆنی ئه‌و قاوه‌یه‌، هی ئه‌و دووكانه‌ ناسراوه‌ قاوه‌فرۆشه‌یه‌ كه‌ ده‌بێ له‌ ڕیزێكی دوور و درێژدا بوه‌ستی، تا به‌شی خۆت قاوه‌ ده‌كڕی. به‌رده‌می ئه‌و دووكانه‌ شه‌و و ڕۆژ، چوار وه‌رزی ساڵ، به‌ بۆنه‌ و بێ بۆنه‌، له‌به‌ر كڕیار به‌رناكه‌وێ، ڕیزی كڕیاران ئه‌و ناوه‌ی هێنده‌ی تر قه‌ره‌باڵغ كردووه‌. به‌ هه‌ر جۆرێك بێت قه‌ره‌باڵغییه‌كه‌ ده‌بڕم و قه‌یرێك به‌و ناوه‌دا ده‌سووڕێمه‌وه‌ و دێمه‌وه‌ سه‌ر شه‌قامه‌ سه‌ره‌كییه‌كه‌ و به‌ پێچه‌وانه‌ی ڕۆژانی دی، به‌ ده‌سته‌ چه‌پدا ملی ڕێ ده‌گرم، تا ده‌چمه‌وه‌ سه‌ر ئه‌و دووڕیانه‌ی لای پردی هالیچ كه‌ به‌ره‌و هه‌وراز ده‌مباته‌وه‌ گه‌ڕه‌كی فاتیح و (كادن بازاڕ - بازاڕی ژنان) و ده‌گه‌مه‌ ئه‌و ناوه‌ و پیاسه‌یه‌ك به‌ناو ئه‌و دووكان و چایخانانه‌دا ده‌كه‌م، كه‌ هه‌ر هه‌مووی كوردی په‌ڕیوه‌ی باكوری كوردستانن، ئه‌وانه‌ی گه‌رده‌لوولی سته‌م و داگیركاریی توركیا له‌ زێدی خۆی هه‌ڵیكه‌ندوون و بێ ویستی خۆیان فڕێی داونه‌ته‌ ئێره‌. 

له‌ ڕووخساری هه‌ر پیره‌مێردێكیان ده‌ڕوانیت كه‌ دوو دوو، سێ سێ به‌ درێژایی ئه‌و شه‌قامه‌ی ده‌تباته‌وه‌ سه‌ر (بازاڕی ئه‌سپ)، له‌ په‌نا دیواری قه‌ڵا مێژوویییه‌كه‌دا تاوڵه‌ و دامه‌ و چا كۆی كردوونه‌ته‌وه‌، ده‌یان و سه‌دان چیرۆكی كوێره‌وه‌ریی ده‌خوێنیته‌وه‌. داده‌نیشم و چایه‌ك بانگ ده‌كه‌م، له‌و ڕووخساره‌ ماندووانه‌ ده‌ڕوانم، چاو ده‌بڕمه‌ دوكانی هه‌نگوینفرۆشه‌ كورده‌كه‌ی به‌رانبه‌رم، گه‌نجێكی قۆز و زیت، سه‌رنجی ڕێبواران بۆ دووكانه‌كه‌ی ڕاده‌كێشێ. كۆڵانێك، هه‌نگوینفرۆشه‌كه‌ و ڕیزێك دووكانی گۆشتفرۆشی له‌ یه‌كتر جیا ده‌كاته‌وه‌، كه‌ جگه‌ له‌ گۆشت، سه‌روپێی پاك و ئاماده‌كراو ده‌فرۆشن، به‌ بینینی خاوێنی و پاك و ته‌میزی دووكان و به‌رهه‌مه‌كانیان، له‌ خۆته‌وه‌ ئیشتیهای خواردنت ده‌كرێته‌وه‌. ئاوڕێك ده‌ده‌مه‌وه‌، ڕیزێك دووكانی فرۆشتنی جۆره‌ها میوه‌ی وشككراوه‌ ده‌بینم و به‌ زمان و تۆنی ده‌نگی خاوه‌نه‌كانیانه‌وه‌، كه‌ سه‌رنجی گه‌شتیار و ڕێبواران بۆ لای خۆیان ڕاده‌كێشن، ده‌زانم ئه‌وانه‌ش كوردن و به‌رهه‌مه‌كانیان بۆنی كوێستانه‌ بێنازه‌كانی باكوری كوردستانیان لێ دێت. 

ماوه‌یه‌كی كورتیش له‌و ناوه‌ ده‌مێنمه‌وه‌ و هه‌ڵده‌ستم به‌ بن كه‌وانه‌كانی قه‌ڵاكه‌دا ده‌چمه‌ ناو پاڕكه‌كه‌ و ملی ڕێیه‌كه‌ ده‌گرم و به‌ دیوی ده‌ریادا هه‌وراز و نشێوی ده‌بڕم. شۆڕ ده‌بمه‌وه‌ تا ده‌گه‌مه‌ سه‌ر شه‌قامه‌ سه‌ره‌كییه‌كه‌ی كه‌نار ده‌ریا و به‌ ده‌سته‌ ڕاستمدا هه‌ڵده‌كشێم. به‌ درێژایی ئه‌و شه‌قامه‌ تا ده‌گه‌یته‌ به‌نده‌ری (یه‌نی كاپێ) و به‌ ده‌سته‌چه‌پدا، كه‌ هه‌مووی پاشماوه‌ی دیواری قه‌ڵا و قوله‌ی كۆنن و له‌ دامێنیاندا چیمه‌ن و دار و دره‌خت سه‌وز ده‌چنه‌وه‌، ناوه‌ ناوه‌، دیمه‌نی مرۆڤگه‌لێك ده‌بینیت كه‌ به‌ كولانه‌ی نایلۆن و كۆڵیتی كارتۆنی و شه‌پڕێوی جلوبه‌رگ و شپرزه‌یی ڕووخسار و بوتڵه‌ عاره‌قی ده‌ستیان ده‌زانی، مرۆڤی سه‌رگه‌ردان و ته‌ره‌ و ماندوو و لانه‌وازن و هه‌ر یه‌كه‌یان و قه‌ده‌رێك فڕێی داونه‌ته‌ ئه‌و سووچانه‌.

به‌ پیاسه‌ ده‌ڕۆم و له‌به‌ر خۆمه‌وه‌ ورته‌ ورتێك ده‌كه‌م، ڕاستییه‌كه‌ی له‌گه‌ڵ (ئارام تیگران)دا گۆرانییه‌كانی (ل باخێ من بو زڤستان، شه‌ڤ چوو، ئه‌ز كال كرم ب جوانی، زه‌مان و یار و…….) ده‌گێڕمه‌وه‌، كه‌ له‌ هێدفۆنی مۆبایله‌كه‌مه‌وه‌ دێنه‌ گوێم. زۆر ده‌ڕۆم، ده‌گه‌مه‌ گۆڕه‌پانه‌ كۆنكرێتییه‌كه‌ی (یه‌نی كاپێ) هه‌مدیس به‌ ده‌سته‌ڕاستدا ده‌چم و تا ده‌گه‌مه‌ وێستگه‌ی سه‌ره‌كیی میتڕۆی (یه‌نی كاپێ) كه‌ لێیه‌وه‌ و به‌گوێره‌ی ئه‌و شوێنه‌ی ده‌ته‌وێ، ناچار به‌ گۆڕینی هێڵی میترۆكان ده‌بیت. كه‌مێكی تر و خۆم له‌ناو گۆڕه‌پانی ئاكسه‌ڕایدا ده‌بینمه‌وه‌!

ئه‌كسه‌ڕای، بازاڕی فرۆشتنی مرۆڤ!
كه‌م نین ئه‌و خێزاندار و گه‌نجه‌ سه‌ڵتانه‌ی به‌ درێژای ٢٥ ساڵی ڕابردوو، به‌ درۆ و به‌ڵێنی ساخته‌ی قاچاخچییه‌كان فریویان خواردووه‌ و ژیان و چاره‌نووسی خۆیان و منداڵه‌كانیان داوه‌ته‌ ده‌ست قه‌ده‌ری نادیار. چه‌نده‌ی ده‌ربازیان بووه‌ و گه‌یشتوونه‌ته‌ نه‌واو په‌نایه‌كی ئارام له‌ هه‌نده‌ران، دوو ئه‌وه‌نده‌ و زیاتریش، یان قۆڵیان بڕاوه‌ و پاره‌كه‌یان لرف كراوه‌، یان ئه‌وه‌نده‌ به‌ درۆی ڕه‌وانه‌ و ده‌ربازكردن له‌سه‌ر چاوه‌ڕوانی و خه‌رجی ڕاكێشراون، تا كه‌وتوونه‌ته‌ سه‌ر ساجی عه‌لی، یان بردوویانن و به‌ ئه‌جه‌لی شه‌پۆله‌كانی ده‌ریایان سپاردوون، یاخۆ له‌ دارستانه‌ چڕدامێن و نووته‌كه‌كانی سه‌ر سنووری وڵاتان، گورگانخواردیان كردوون، یا به‌ هه‌ناسه‌ ساردی و نائومێدییه‌وه‌ گه‌ڕاونه‌ته‌وه‌ ماڵ و له‌ سفره‌وه‌ تێی هه‌ڵچوونه‌ته‌وه‌. 

نه‌ك هه‌ر كورد، به‌ڵكو له‌ عه‌ره‌ب و فارسه‌وه‌ بگره‌، تا ده‌گاته‌ هیندی و ئه‌فغانی و پاكستانی، تا خه‌ڵكی وڵاتانی به‌لقان و چین، له‌و ئه‌كسه‌ڕایه‌ی ئیستانبوڵ ده‌بینی. هه‌موو ئه‌وانه‌ی خه‌ونی كۆچ و ئومێدی گه‌یشتنه‌ به‌هه‌شتی هه‌نده‌ران له‌ وڵاتی خۆیان سه‌ری پێ هه‌ڵگرتوون، خێزان و سه‌ڵت، گه‌نج و پیر، ژن و پیاو، ڕۆژانه‌ له‌و شوێنه‌دا سه‌رگه‌ردان و سه‌رلێشێواو، بێزار و كه‌نه‌فت، تووڕه‌ و بێهووده‌، به‌ ده‌ست به‌ڵێنی درۆیی قاچاخچییه‌كان، به‌و ناوه‌دا دێن و ده‌چن. 

ڕۆژانه‌، له‌ به‌یانییه‌وه‌ تا دره‌نگانی شه‌و، به‌ سه‌رما و گه‌رما، به‌ جانتا و كۆڵه‌پشتی پێچراوه‌ له‌ بن دره‌ختی پاركه‌كان، له‌ كافێ و چایخانه‌كان، ده‌یان خێزان و سه‌دان گه‌نج ده‌بینی، گوێیان بۆ زه‌نگی مۆبایلی به‌رده‌ست و ده‌ڵاڵی قاچاخچییه‌ سه‌ره‌كییه‌كان هه‌ڵده‌خه‌ن، تا واده‌یه‌ك بۆ ڕۆیشتن بژنه‌ون. وه‌لێ وه‌ك كاڵا، ده‌ستی ده‌ستیان پێ ده‌كرێ، هه‌موو جارێك به‌ كۆڵێ نائومێدی، ناچار ملی شوقه‌كانیان ده‌گرنه‌وه‌ به‌ر و بۆ ڕۆژێكی تر خۆیان كۆ ده‌كه‌نه‌وه‌ و به‌ به‌ڵێنێكی تری درۆینه‌ تێی هه‌ڵده‌چنه‌وه‌، كه‌چی به‌سه‌ر هه‌مان ته‌ڵه‌دا ده‌كه‌ونه‌وه‌!.
بۆ ئه‌مه‌ش قاچاخچی، ڕاستییه‌كه‌ی قاچاخچی نا، به‌ڵكو ده‌ڵاڵی قاچاخچییه‌كان كه‌ بڕێك پاره‌یان له‌و مامه‌ڵه‌ و بازرگانیكردن به‌ مرۆڤ ده‌ست ده‌كه‌وێ، هه‌میشه‌ بڕوبیانوو و پاساوی خۆیان هه‌ن، تا خێزانێك ده‌ڕوا، سه‌تانیان له‌ چاوه‌ڕوانی به‌ڵێنی به‌ڕێكردندا پیش ده‌خۆنه‌وه‌، ئه‌وه‌ی ده‌شڕوا، مه‌گه‌ر به‌ په‌رجوو، ئه‌گه‌ر نا ڕۆژی دواتر به‌ بێهووده‌یی گه‌ڕاوه‌ته‌وه‌ هه‌مان پارك و كافێ و شوقه‌كانی چاوه‌ڕوانی.

ئه‌وه‌ بۆ گه‌نجه‌ سه‌ڵته‌كانیش هه‌روایه‌، به‌ڵام چانسی گه‌نج بۆ ده‌رچوون زیاتره‌، ئه‌وه‌ ئه‌گه‌ر پێش گه‌یشتنه‌ كه‌ناراوه‌كان نه‌گیرێن، یان ده‌ربچن و له‌ ناوه‌ڕاستی ده‌ریا شه‌پۆله‌كان قووتیان نه‌ده‌ن، ده‌نا ئه‌وانیش به‌ ده‌گمه‌ن به‌ڕێ ده‌كرێن. بۆیه‌ ئه‌گه‌ر به‌ ئه‌سپایی له‌و په‌نا دره‌ختی پارك، له‌ گۆشه‌ی كۆڵانه‌ ته‌نگه‌به‌ره‌كان، له‌ چه‌قی شه‌قامێكی ئاڵۆز، له‌ سووچی كافێ و چایخانه‌یه‌كدا، گوێ بۆ ئه‌و خه‌ڵكه‌ هه‌ڵبخه‌یت كه‌ مۆبایلیان به‌ بناگوێوه‌یه‌، ئه‌وا هه‌زاران جنێو و نه‌فره‌تبارانی پیاوه‌ خێزاندار و گه‌نجه‌ سه‌ڵته‌ سه‌رهه‌ڵگرتووه‌كان ده‌ژنه‌ویت، كه‌ به‌ قاچاخچی و ئه‌رز و ئاسمان، ته‌نانه‌ت به‌ خۆیشیانی ده‌ده‌ن.

ئه‌كسه‌ڕای كه‌ هه‌ر له‌ كه‌شتیی (نووح) ده‌كات و له‌ هه‌موو ڕه‌نگ و ڕه‌گه‌ز و سروشت و كولتوورێكی تێدا ده‌دۆزییه‌وه‌، پڕه‌ له‌ چیرۆكی فریودان و خه‌ڵه‌تاندن، پڕه‌ له‌ گاڵته‌كردن به‌ ژیان و ئیستیغلالكردنی مرۆڤی سه‌رگه‌ردان، پڕه‌ له‌ سه‌ربورده‌ی ده‌ست و قۆڵبڕین و له‌ مرۆڤخستنی مرۆڤ. 

دارستانێكه‌ تێیدا مرۆڤ مرۆڤ ده‌خاته‌ داوی ته‌ڵه‌وه‌، مرۆڤ به‌سه‌ر پشتی مرۆڤدا ده‌په‌ڕێته‌وه‌، ئینجا سه‌رنجڕاكێش ئه‌وه‌یه‌، زۆربه‌ی هه‌ره‌ زۆری قاچاخچییه‌ ناقۆڵا و بازرگانه‌ دیاره‌كانی مرۆڤ و ده‌ڵاڵه‌ گیرفان و قۆڵبڕه‌كانیان له‌و شوێنه‌، كوردن!

AM:10:02:05/03/2018




ئه‌م بابه‌ته 409 جار خوێنراوه‌ته‌وه‌‌