وەزارەتی ئەوقاف نەیتوانیوە چاودێریی 2700 حوجرە و تەكێ و خوێندنگەی ئاینی بكات

:: AM:09:15:06/02/2015 ‌
وشە/ سلێمانی
بەرپرسێكی وەزارەتی ئەوقاف و كاروباری ئاینیی حكوومەتی هەرێمی كوردستان، دان دەنێ بەوەی كە نەیانتوانیوە چاودێریی 2700 حوجرە و تەكێ و خوێندنگەی ئاینی بكەن. هاوكات نووسەر و لێكۆڵەرێكی فیكری ئیسلامی، داوا لە حكوومەت دەكات بەزووترین كات خوێندنگە ئاینییەكان دابخات.
لە گەڕەكی ئیبراهیم ئەحمەدی شاری سلێمانی، مزگەوتێك بەناوی بەهەشتەوە هەیە كە بە مزگەوتی سەلەفییەكان ناسراوە و مەلا عەبدوللەتیف ڕابەری سەلەفییەكانی كوردستان لەو مزگەوتەدایە. لەم مزگەوتە دوو نهۆمەدا بە قسەی یەكێك لە نوێژكارانی، ڕۆژانە 260 مریشك دەخورێت ‌و ٢١ جلشۆر جل دەشوات. لە شارۆكە‌ و گوندەكانیشەوە سەلەفییەكانی شوێنكەوتووی عەبدوللەتیف ڕووی تێ دەكەن ‌و دەمێننەوە‌ و وانە دەخوێنن‌ و كۆ دەبنەوە. 
بەپێی ئەو زانیارییانەی لە وەزارەتی ئەوقافەوە دەست ڕۆژنامەی "وشە" كەوتووە، لە هەرێمی كوردستاندا نزیكەی دوو هەزار و 700 حوجرە، تەكێ و خوێندنگەی ئاینی هەن كە بەشێكی بەرچاویان لەژێر چاودێریی وەزارەتی ئەوقافدا نین و نازانرێت لەو حوجرە و خوێندنگە ئاینییانەدا چی دەگوزەرێت. لە ئێستەشدا كە تیرۆریستانی داعش لە نزیك كوردستانەوەن و ژمارەیەك كوردیش لەناویاندان، شارەزایانی ئیسلامی سیاسی ئەو خوێندنگە و حوجرانە بە هۆكاری سەرەكیی دروستبوونیان لە كوردستاندا دەزانن. 
فوئاد مەجید میسری نووسەر و لێكۆڵەری فیكری ئیسلامی، بەهۆی بوونی ژمارەیەكی زۆری مزگەوت و خوێندنگەی ئاینی، ڕەگی توندڕەوی لە كوردستاندا داتاشراوە و بۆ ڕووبەڕووبوونەوەشی داوای هەرچی زووە داخستنی ئەو خوێندنگە دینییانە دەكات. ئەو بە "وشە"ی گوت، "ماوەی 10 ساڵ پێش ئێستە مەترسیی ئەو خوێندنگە، قوتابخانە و مزگەوتانەم گەیاندە لایەنە پێوەندیدارەكانی دەسەڵاتی كوردی، بەڵام هیچ كامیان هەستیان بە مەترسییەكە نەكرد و ئەوەتا ئەمڕۆ هێواش هێواش پێی ئاشنا دەبین".
میسری دووپاتی دەكاتەوە كە مەترسیی ئەو ناوەندە دینییانە بڵاوكردنەوەی بیرێكی توندڕەوانەیە كە نە وەزارەتی ئەوقاف و نە پەرلەمانی كوردستانیش لێی بە ئاگا نین. ئەو گوتی، "حزبە ئیسلامییەكان كادرە توندڕەوەكانیان بەناوی خوێندن و مزگەوتەوە لە بارەگەكانیان دوور دەخەنەوە و لەو ناوەندانەدا پەروەردەیان دەكەن، بەمەش خۆیانی لێ‌ بێبەری دەكەن".
لای خۆیەوە بەرپرسێكی پێشووی وەزارەتی ئەوقاف دان بەوەدا دەنێت كە وەزارەتەكەیان توانای چاودێریكردنی ئەو ناوەندە دینییانەیان نەبووە، ئاشكرای دەكات چەند كە ساڵێكە بەرنامە هەیە بەرنامە و میتۆدی تایبەت بە ئاگاداری وەزارەتی ئەوقاف بۆ ئەو خوێندنگانە دابندرێت. 
مەریوان نەقشبەندی گوتەبێژی پێشووی وەزارەتی ئەوقافی حكوومەتی هەرێمی كوردستان ڕای گەیاند، وەزارەتی ئەوقاف بە چاودێریكردنی ئەو ناوەندە دینییانە ڕانەگەیشتووە. زیاتر گوتیشی، "چەند ساڵێكە بەرنامە هەیە كە میتۆد و خوێندنی ئەو ناوەندە دینییانە، وەزارەتی ئەوقاف دایبنێت و هیچ ناوەندێك نەتوانێت لەو میتۆدە دەربچێت، بەڵام تا ئێستە نەچووەتە بواری جێبەجێكردنەوە".
هەرچی پەرلەمانی كوردستانیشە، وەزارەتی ئەوقافیان ئاگادار كردووەتەوە كە چاودێریی خوێندنگە دینییەكان بكەن و ئەو مەلایانەی بیری توندڕەوی بڵاو دەكەنەوە، دووریان بخەنەوە.
ئەیوب عەبدوڵا سەرۆكی لێژنەی ناوخۆ و ئاسایش لە پەرلەمانی كوردستان بە "وشە"ی ڕاگەیاند، "ئێمە ناتوانین چاودێریی خوێندنگە دینییەكان بكەین، بەڵام وەزارەتی ئەوقافمان ئاگادار كردووەتەوە كە چاودێرییان بكات و بەرنامە و میتۆدیان بۆ دابنێت و هەر مەلا و مامۆستایەك بیری توندڕەوی بڵاو كردەوە، دەربكرێت".
شارەزایەكی بواری ئیسلامی سیاسی ئاماژەی بۆ ئەوە كرد، هەڵەیەكی زۆر گەورە هەیە كە سەركردایەتیی سیاسیی كورد ‌و حكوومەتی هەرێم، بەتایبەتیش وەزارەتی ئەوقاف هەوڵەكانیان بۆ ڕێگرتن لە بڵاوبوونەوەی بیری توندڕەوی وەك پێویست نییە، هاوكات دەسەڵاتی كوردیش بە بەرپرسیار دەزانێت لە بڵاوبوونەوەی داعش و بیری توندڕەویان.
سەلام عەبدوڵا شارەزای بواری ئیسلامی سیاسی باسی لەوە كرد، ماوەی 20 ساڵی ڕابردوو، ململانێكانی یەكێتی و پارتی، بەتایبەتی بۆشاییەكی دروست كرد كە ئیسلامییەكان تیایدا گەشەیان كرد و سوودیان لێ‌ بینی و لە چەند وێستگەیەكیشدا باجەكەیان دا. ئاشكرای كرد، یەكێتی و پارتی زۆرجار نەك دژایەتی بیری توندڕەوییان نەكردووە، بەڵكو دژی یەكتر هەندێك جار هۆكاری گەشەكردنی بوون و بەرهەمەكەشی ئەوەیە كە ئەمڕۆ نزیكەی 3 هەزار حوجرە و خوێندنگەی ئاینی و زیاتر لە 5 هەزار مزگەوت لە كوردستاندا هەیە.
ئەو گوتی، "بۆ ڕووبەڕوونەوەی ئەو مەترسییانەی ئەو خوێندنگە دینییانە دروستی دەكەن، جگە لە چاودێرییەكی وانە و بەرنامەی ئەوان، هاوكات جەنگی فیكری لەگەڵیان پێویستییەكی هەنووكەییە، بەوەی بەرانبەر هەر حوجرە و خوێندنگەیەكی دینی، باخێك و شوێنێكی خۆشگوزەرانی بۆ خەڵكی دابین بكرێت".



وشە - مه‌حموود ئیسماعیل

ئه‌م بابه‌ته 1554 جار خوێنراوه‌ته‌وه‌‌