واژووكردنی یاداشتنامەی لێكگەیشتنی نێوان سووریا و عێراق بۆ نۆژەنكردنەوە و بەكارهێنانەوەی هێڵی بۆڕیی "حەدیسە- بانیاس" كە بە هێڵی كەركووك- بانیاس بەناوبانگە، پڕۆژەیەكە عێراق و سووریا دەبنە هۆی هەڵتەكاندنی ئێران.
ئەم پڕۆژەیە جگە لەوەی وڵاتانی ئەوروپا و رۆژئاوا بەگشتی سوودی لێ دەبینین، بەڵام بەڕای چاودێران پڕۆژەكە بەپلەی یەكەم بۆ بچووككردنەوەی ئێران و سووتاندنی كارتەكانی ئەو وڵاتەیە.
نووسەر و توێژەر ئیبراهیم حەمیدی لەمبارەیەوە نووسیویەتی، پڕۆژەی بۆڕیی نەوتی كەركووك – بانیاس، تەنیا ڕێككەوتنێكی نەوتیی نێوان عێراق و سووریا یان تەنیا پلانێك بۆ هەناردەكردنی نەوتی خاو نییە. هەمیشە ڕەهەندێكی لەوە گەورەتری هەبووە. ئەوەی ئێستە دەگوزەرێت، فراوانترە لە زیندووكردنەوەی بۆڕییەك، پڕۆژەیەكی نوێی هەرێمییە بە سەرپەرشتیی ئەمەریكا.
بەبۆچوونی حەمیدی ئەم پڕۆژەیە دەیەوێت وڵاتانی ناوچەكە لە ڕێگەی وزە، گواستنەوە و وەبەرهێنانەوە بە یەكەوە ببەستێتەوە، تا ببێتە ڕكابەری پڕۆژە ئێرانییەكەی كە لە ساڵی 1979ـەوە لە ڕێگەی میلیشیا و درۆن و مادەی هۆشبەر و چەك و ئاژاوەوە، سنوورەكانی هەڵتەكاندووە.
نووسەر تیشك دەخاتە سەر وردەكاریی پڕۆژەكە و دەڵێت، جیاوازیی نێوان ئەم دوو پڕۆژەیە یەكجار زۆرە، ئێران وەك بەربەست سەیری سنوورەكان دەكات كە دەبێت لە ڕێگەی درۆن و گرووپە چەكدارە دڵسۆزەكانیەوە بیبەزێنێت، لە عێراقەوە تا دەگاتە سووریا و لبنان و یەمەن. بەڵام پڕۆژە نوێیەكە كە ئێستە لە دایك دەبێت، وەك پرد سەیری سنوور دەكات تا بۆڕیی نەوت و گاز و تۆڕی كارەبا و هێڵی شەمەندەفەر و وەبەرهێنانی پێدا تێپەڕێت. پڕۆژەی یەكەم هی ڕابردووە و نفووزی خۆی لەسەر "میحوەری مقاوەمە" و بەزاندنی سەروەرییەكان بنیات ناوە، بەڵام پڕۆژەی دووەم هی ئایندەیە و دەیەوێت لە ڕێگەی گەشەپێدانی ئابووری و بەرژەوەندیی هاوبەش و بەهێزكردنی قەوارەی دەوڵەت نفووز دروست بكات.
حەمیدی دەڵێت، لێرەوە دەتوانین لە مەبەستی لێدوانەكانی تۆم باراك تێبگەین، كاتێك لە واشنتن یاداشتنامەی زیندووكردنەوەی هێڵی كەركووك – بانیاس واژوو كرا، ئەو باسی لە بەرنامەیەك كرد كە بە هاوئاهەنگی لەگەڵ سووریا، ئوردن، توركیا، لبنان و میسر كار بۆ دۆزینەوەی ڕێگەی جێگرەوە بۆ گەرووی هورمز دەكەن.
باراك گوتیشی، بایەخی ئەم گەرووەی تاران وەك بارمتە بەكاری دەهێنێت، لە ماوەی دوو ساڵدا دەبێتە بابەتێكی لاوەكی. ئەو قسانە تەنیا پێوەندییان بە یەك پڕۆژەی تەنیاوە نییە، بەڵكو مەبەست لێیان كێشانەوەی نەخشەی وزەیە لە هەموو ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا.
"بۆڕیی كەركووك – بانیاس بۆ سەر دەریای ناوەڕاست، یەكێكە لە كۆڵەكە سەرەكییەكانی ئەم نەخشە نوێیە. عێراق كە زۆر پشت بە بەندەرەكانی باشوور و گەرووی هورمز دەبەستێت، بەدوای دەروازەیەكی ئارامتردا دەگەڕێت كە كەمتر لە ژێر گوشاری ئێراندا بێت. سووریاش دەیەوێت لە گۆڕەپانی جەنگ و مەیدانی میلیشیاوە ببێتە ناوەندێكی هەرێمی بۆ گواستنەوەی وزە. ئەمەریكاش دەیەوێ جیۆگرافیا وەك ئامرازێك بەكار بهێنێت بۆ گۆشەگیركردنی ئێران و كەمكردنەوەی كۆنترۆڵی تاران بەسەر ڕێڕەوەكانی نەوتی دنیادا.
بەبۆچوونی نووسەر، ئەم پڕۆژانە لەگەڵ چەندان ئاراستەی تردا یەك دەگرنەوە كە لە كەنداوەوە بۆ ئوردن و سووریا و لەوێشەوە بۆ توركیا و لبنان و دەریای ناوەڕاست تاوتوێ دەكرێن. ئامانجەكە تەنیا هەمەجۆركردنی ڕێگەكانی هەناردە نییە، بەڵكو بنیاتنانی تۆڕێكی بەرژەوەندیی نوێیە كە سەقامگیریی هەر دەوڵەتێك بە سەقامگیریی دراوسێیەكەیەوە دەبەستێتەوە. ئەم هێڵانە لە ژینگەیەكی پڕ لە ململانێ و نائارامیدا جێیان نابێتەوە، وەبەرهێنان نایەت ئەگەر میلیشیا كۆنترۆڵی دەروازەكان بكات، وزەش نابێتە هۆكاری گەشەپێدان تا ئەو كاتەی جیۆگرافیا بە بارمتەی "ئابووریی چەك" بمێنێتەوە.
لە كۆتایشدا باسی لەوە كردووە، مەترسیی ئەم پڕۆژانە بۆ سەر ئێران ڕێك لێرەدایە. تاران 40 ساڵە نفووزی خۆی لەسەر بنەمای دەوڵەتی لاواز و میلیشیای بەهێز بنیات ناوە، وایكردووە سنوورەكان بۆ چەك و میلیشیا كراوە بن، بەڵام بۆ ئابوورییەكی ئاسایی داخراو بن. هەر كاتێك دامەزراوەكانی دەوڵەت پەك بكەون، نفووزی تاران گەشە دەكات، بۆیە هەر پڕۆژەیەك بایەخ بۆ دەوڵەت بگەڕێنێتەوە و بە بەرژەوەندیی ئابوورییەوە بیبەستێتەوە، هەڕەشەیە بۆ سەر مۆدێلە ئێرانییەكە.
ئەوەیش دەڵێت كە ئاساییە تاران و هاوپەیمانەكانی بە تووڕەییەوە سەیری ئەمە بكەن؛ چونكە هەر بەرمیلە نەوتێك لە دەریای ناوەڕاستەوە بڕوات نەك لە هورمز، واتا كەمبوونەوەی كارتی گوشاری ئێران. هەر هێڵێك بە ناو عێراق و سووریادا تێپەڕێت بێ ئەوەی میلیشیا كۆنترۆڵی بكات، توانای تاران بۆ هەڕەشە و گوشار كەم دەكاتەوە.