زۆر لە چاودێر و شیکارانی سیاسی، حەوتی ئۆکتۆبەر بە سەرەتای گۆڕینی نەخشەی ناوچەکە یان ڕوونتر بڵێم، بە پەلەپیتکەی تەقاندنی ئەو فیشەکە دەزانن کە ڕووداوەکانی دواتری بەدوای خۆیدا هێنا و هێشتایش بەردەوامە. بێگومان حەوتی ئۆکتۆبەر وەک شۆکێک بۆ ئیسرائیل و ئەمەریکای هاوپەیمانی و هەروەتر وڵاتانی ڕۆژئاوا وابوو، لە كاتێكدا هەموویان لەناو بەرەیەکی گشتیی سیاسی و شارستانیدا خۆیان دەبیننەوە، بەڵام دەکرێت خوێندنەوەیەکی تر بۆ حەوتی ئۆکتۆبەر بکرێت نەک وەک دەسپێکی دیزاینی نوێی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست، بەڵکوو وەک خاڵی تەقینەوە یان پاساوێك بۆ ئیرادەی پراکتیکیی ئیسرائیل و جیهانی ڕۆژئاوا و ئەمەریکا، بزانین.
خاڵێک کە پێشتر زەوینەی لە ڕووی ململانێی چەند زلهێزی وەک ویلایەتە یەکگرتووەکان، چین و ڕووسیا فەراهەم کرابوو، بەڵام بەوەی چەند ساڵ بەر لە حەوتی ئۆکتۆبەر، ڕووسیا چووبووە ناو شەڕێکی پرووکێنەر لەگەڵ ئۆکراینا و هێشتایش بەردەوامە، بەشێوەیەک لە شێوەکان ڕووسیا لەناو بازنەکە چووە دەرەوە و کەڵکەڵەی سەربازی و ئەمنیی ڕووسیا بۆ ڕووبەڕووبوونەوە لەگەڵ ناتۆ و پاراستنی باری تەناهیی وڵاتەکەی، وەک ئەولەوییەت هاوکێشەکەی بۆ دوو زلهێزی دیکە واتە ئەمەریکا و چین، هێشتەوە.
ڕەنگە بەرەی ڕاستڕەوی جیهان بە نوێنەرایەتیی ئەمەریکا و زۆربەی وڵاتانی ڕۆژئاوایی، لە ترسی ئەوە گەیشتبن کە ئەو هەموو پلان و بەرنامە و سەرقاڵییەیان بۆ دەستوەردانی سەربازی و سیاسیی ڕاستەوخۆ و ناڕاستەوخۆ لە وڵاتانی جیهان، وایکردووە وڵاتی چین لە چەند دەیەی ڕابردوو بە شێنەیی و پێخشکێ سیاسەتێکی ئابووریی بەربڵاو و جیهانیی هەم لە ئاستی بەرهەمهێنان و هەم لە ئاستی پێوەندیی بازرگانی و ئابووریی نێودەوڵەتی و تەنانەت پێدانی قەرز بە بەشێکی زۆر لە وڵاتانی ئەفریقا و... بگرێتە بەر کە خۆی لە پێوەرەکانی ئابووریی گەورەی ئەمەریکا نزیک کردبێتەوە.
ئەگەر چین ئەو ڕێگە سەختەی بڕیبێت، ئەوا ئەستەم نییە لە چەند ساڵی داهاتوودا نەک شان لە شانی ئەمەریکا بدات، بەڵکوو پێوەرە ئابوورییەکانی ئەو وڵاتەیش بە پلەی یەکەم و دواتر پیوەرەکانی دیکەی گەشە و شارستانییەت و ... تێپەڕێنێت و ببێتە هۆی ئەوەی جیهان بەرەو تاكجەمسەریی بەهێز و کاریگەر و چەپڕەو لاسەنگ ببێتەوە و هاوسەنگی جێگیریی هێز لە ئاستی جیهانیدا بگۆڕێت.
وا دەردەکەوێت ئەمەریکا و ڕۆژئاوا ئەم مەترسییەیان لێوە دیار بووبێت و حەوتی ئۆکتۆبەر ڕێگەچارەکەی خستبێتە بەردەستیان و ئەو پلانەی بۆ داڕشتنەوەی نەزمی نوێ ئامادەیان كردبوو، بیخەنە بواری جێبەجێکردنەوە. پلانەکە چییە؟
بەر لەوەی باسی پلانەکە بکەم، دەبێت ئاماژە بەوە بکەم کە ئەم نەزمە نوێیە بە تەواوەتی دژی شەڕ و میلیشاگەریی و هەر جۆرە توندوتیژی و تێکدانێکە، هەمان ئەو شتەی ئەوان لە گوتاری سیاسی و ستراتیجیی خۆیاندا بە تیرۆریزم ناوی دەبەن.
ئەم نەزمە خوازیاری ئەوەیە لە ڕێگەی نەرم و هێزی ئابوورییەوە، نەک تەنیا بوار بە جەمسەری چەپ نەدات سەرکەوێت، بەڵکوو بە ڕەخساندنی زەوینەی پێشخستنی ئابووریی لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست و گرتنەبەری نەخشەڕێگەیەکی نوێ بە جۆرێک کولتووری سیاسی و گشتیی ڕۆژهەڵاتی ناوەراست لە ململانێی ئاینی و تایفی و مقۆمقۆی ناسنامەوە بگوازێتەوە سەر کەڵکەڵەی خۆشگوزەرانی و پێشکەوتن و هێمنی و ژیانێکی بەختەوەرانە.
بەدەر لەوەی ئێمە چەند لەگەڵ ئەم نەزمە نوێیە لە ڕووی ئایدۆلۆجی و سیاسییەوە کۆک بین ئەم نەزمە دەیەوێت ئابووری بکات بە سەنگەری نەهێشتنی ئەو توندوتیژی و شەڕانەی چەندان سەدەیە لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست بەردەوامن. لەم ڕوانگەیەوە پلانەکە دەبێت بە پاکتاوکردنی میلیشیا و هێزە توندئاژۆ نادەوڵەتییەکانی وەک حوسی، حەشدی شەعبی و حزبوڵا و... دیارە ئەو دەوڵەتانەیشی پشتگیرییان دەکەن، هەر دەکەونە ناو هەمان بازنەی لاوازکردن و ملبادانەوە.
ئەگەر سەرنج بدەین، دوای حەوتی ئۆکتۆبەر هەموو هەوڵی ئەمەریکا و ئیسرائیل ئەوەبووە سووریا بگاتە سەقامگیرییەکی ڕێژەیی، بەشێوەیەک کەمینەکانیش بەتەواوی بێبەش نەبن، ئەگەرچی ئێمە وەک کورد رازی نین، بەڵام ئیسرائیل و ئەمەریکا توانیان بە دەوڵەتی دیمەشق و وڵاتە عەرەبییەکانی پشتگیری وەک سعوودیە و تورکیا و قەتەر، بسەلمێنن کە باشووری سوریا ببێت بە ناوچەی گەشتیاری و بەتاڵ لە هەرجۆرە ئامراز و ئەگەرێک بۆ سەرهەڵدانەوەی توندوتیژی، بۆیە ئەو پلانە گەشتیاری و باخچەسازییەی بە درێژایی سنوورێکی زۆر لەگەڵ سووریا، سەلمێنەری ئەوەیە، ئیسرائیل بەم شێوەیە سەقامگیری و تەناهیی ولاتەکەی خۆی تا ساڵانێکی زۆر گەرەنتی دەکات.
ملبادانی ئێرانیش چووە هەستیارترین قۆناغی خۆی و هەمووان چاوەڕوانن و تێروانینی ترەمپ لە چوارچێوەی ئاشتی لە ڕێگەی هێزەوە، هەر ئەوە دەگەیەنێت کە ئەم نەزمە نوێیە لەخۆگری سەقامگیرییەکە، تەنانەت ئەگەر لە ڕێگەی هێز یان شەڕیشەوە (بە ڕەهەندی ئابووری، سیاسی و سەربازیشەوە) بێت، دەیەوێت پلانی نەهێشتنی توندوتیژی و پەرەپێدانی گەشەی ئابووری و هێوریی و ئارامی، لە ناوچەکە پێڕەو بکات. تا بەم شێوەیە هەم لە چین بدات و هەمیش بازاڕێکی نوێ بۆ خۆی مسۆگەر بکات و هەمیش توندوتیژی و هەڕەشە ئایدۆلۆجی و سیاسییەکان بپووکێنێتەوە.
ئەم نەزمە لەسەر ئەو ئامانجە ڕژدە، بێگومان کوردستان تا ئێستە لە چوارچێوەی سیاسەتی ئارامی و پەرەپێدانی ئاسایش و هێوری و پێشخستنی ئابوورییدا کارنامەیەکی باشی خۆی خستووەتە ڕوو و وڵاتانی ڕۆژئاوایش ئەمەیان دەوێت. بێگومان مەبەست ئەوە نییە ئێمە کێشە و گرفتی ئابووری و ... نییە، بەڵکوو مەبەستمە وێنە گەورەکە ببینن کە لەناو هاوکێشە جیهانییەکەدا پرۆژەکانی کابینەی نوێ و تێڕوانینی سەرۆکی هەرێم بۆ سیاسەتی جیهانی و پێوەندییەکان و جیهانبینیی سەرۆک بارزانی، هەموویان خزمەتی ئەم نەخشەڕێگەی کوردستان دەکەن.
بمانەوێ و نەمانەوێت کێشە و لوغمی نەبینراویشمان لەسەر ڕێیە. قۆناغێکی هەستیارە و دەبێت نە بە سەرکەوتنەکان شاگەشکە بین و نە لە کێشە و گرفتەکان بشڵەژێین. بەم شێوەیە دەتوانین لە نەزمی نوێدا بوونی خۆمان بۆ دنیا بسەلمێنین. هەرچەندە بەرگری لە ئارامی و سەقامگیریی بکەین هەر کەمە، چونکە هەر ئەمەیە کورد دەگەیەنێت بە شتێک لەم قۆناغە نوێیەدا. تەنانەت هەر ئەم روانگەیە بوو دەسدرێژیی و خواستی پاکتاوکەرانەی هێزەکانی دیمەشقی بە نیسبەت ڕۆژئاواوە پەک خست و دیپلۆماسیی ئاسایشخوازی و هێورتەوەریی هەرێمی کوردستان پێشی بە ئاڵۆزی و توندوتیژیی زیادە و ناپێویست و بە دڵنیاییەوە کوردقڕانیش، گرت.